İstanbul'da İç Mimar ve Mimarlık Ofisi Seçimi: Yerel Şartlar Rehberi

• Yapı statüsü: bina tescilli mi, SİT alanında mı, Boğaziçi öngörünüm bölgesinde mi? Bu üç durumda iç mekânda dahi müdahale sınırlıdır ve kurul süreci işler; takvim tasarım ekibinin elinden çıkar.
• Site ve yönetim planı: çoğu sitede tadilat için yönetim onayı, teminat depozitosu ve çalışma saati kısıtı vardır. Hafta sonu çalışma yasağı, sekiz haftalık bir işi on iki haftaya çıkarır.
• Erişim ve nakliye: asansör iç ölçüsü, merdiven sahanlığı ve sokak genişliği; üç metrelik bir tezgâhın binaya girip giremeyeceğini belirler. Giremiyorsa ya ek yerinde birleşim ya da vinç maliyeti doğar.
• Tesisat gerçeği: eski binalarda kolon hatları, baca ve şaft yerleri sabittir. Mutfağı ya da banyoyu taşımak, sanılandan çok daha fazla kalemi hareket ettirir.
• Gürültü ve moloz: kırım saatleri, moloz indirme yöntemi ve konteyner izni ilçeye göre değişir; ihmal edilirse iş durur.

Bu beş başlık teklif aşamasında sorulmazsa, sonradan "sözleşme dışı iş" olarak geri gelir. Mevcut yapıya müdahalenin genel çerçevesini renovasyon ne demek yazımızda anlattık.

Uygulamada bu üç ifade birbirinin yerine kullanılır; aralarındaki fark yetkide değil, kapasitededir. Tek kişilik bir iç mimarla çalışmak doğrudan iletişim demektir ama şantiye takibi tek kişinin takvimine bağlıdır. Bir iç mimarlık ofisi, tasarımı yapan ile şantiyeyi izleyen kişiyi ayırabilir; bu, İstanbul gibi trafiğin haftada iki ziyareti bile pahalı kıldığı bir şehirde somut bir avantajdır. Mimarlık tarafındaki örgütlenme farklarını mimarlık ofisi nedir yazımızda ayrıntılandırdık.

Mimar ile iç mimarın rollerinin nerede ayrıldığını ise iç mimar mı mimar mı yazısında ele aldık. Villa ölçeğinde iç mimarın ne zaman devreye girmesi gerektiği kritik bir sorudur ve cevabı hep aynıdır: kaba inşaattan önce.

1. 1Bu ilçede daha önce iş yaptınız mı? Hangi adreste, hangi statüde bir yapıydı?
2. 2Site yönetimi ve komşu bilgilendirmesi kimin işi — sizin mi, benim mi?
3. 3Asansör ve merdiven ölçülerini kim alacak, imalat ölçüleri buna göre mi çizilecek?
4. 4Kaç kez şantiyeye geleceksiniz ve bu sözleşmede yazılı mı?
5. 5Gizli kalacak imalatları (tesisat, yalıtım, şaft) fotoğrafla kayıt altına alıyor musunuz?
6. 6Malzeme temin süresi tahminlerinizi neye dayandırıyorsunuz — stok mu, ithalat mı?

Bu altı sorunun cevabı, iki teklif arasındaki fiyat farkından daha çok şey anlatır. Genel seçim ölçütlerini iç mimarlık firması seçimi yazımızda, hizmet kapsamımızı ise iç mimarlık sayfamızda bulabilirsiniz.

Tarihî dokuda (Beyoğlu, Fatih, Üsküdar'ın kıyı hattı) belirleyici olan kurul ve yapı statüsüdür; burada tasarımın işi, mevcut dokuya dokunmadan çağdaş bir katman eklemektir. Boğaz hattında görünüm ve cephe müdahalesi kısıtları öne çıkar. Yeni konut bölgelerinde (Ataşehir, Başakşehir, Beylikdüzü) ise asıl belirleyici site yönetim planı ve çalışma saatleridir. Villa ölçeğinde Sarıyer, Beykoz ve Çekmeköy hattında arsa eğimi ve altyapı bağlantıları maliyeti doğrudan değiştirir.

Bu son grup için işin inşaat ayağı da devreye girer; müteahhit seçimi ve sözleşme başlıklarını villa inşaat firması seçimi yazımızda topladık.

İstanbul'daki bir daireyi yurt dışından yaptıranların sayısı az değil. Bu durumda iki şey sözleşmeye yazılmalıdır: haftalık fotoğraf raporu ve gizli imalat kayıtları. Video görüşme yeterli değildir; kamera açısı seçilebilir bir şeydir, tutanak değildir. Yurt dışı işleyişimizi yurt dışı villa ve otel projesi yazımızda anlattık.

İstanbul'da bir projeyi geciktiren şey nadiren tasarımdır; çoğu zaman sorulmamış bir izin sorusudur.